Engelli Kamu Görevlilerinin Emeklilik Şartları Nelerdir?
Engelli kamu görevlilerinin emeklilik şartları, göreve başlama tarihlerine göre nasıl değişiyor? Detaylar haberimizde.
Kamu sektöründe engelli olarak görevine başlayan bireylerin emeklilik koşulları, memurluğa başlama tarihine göre farklılık göstermektedir. Bu durum, Ekim 2008 tarihinden önce veya sonra göreve başlayanlar için belirli kriterler ve mevzuat ile düzenlenmiştir.
5434 sayılı Kanuna tabi olan memurlar, en az %40 engelli raporuna sahip olmaları ve 5400 gün hizmet süresini tamamlamaları durumunda emekli olabilmektedir. 5510 sayılı Kanuna tabi memurlar için ise, en az %60 engellilik oranına sahip olmaları ve 15 yıl sigortalılık süresinin yanı sıra 3960 gün hizmet şartını yerine getirmeleri gerekmektedir. Bu şartları sağlayanlar, başka bir koşul aranmaksızın emeklilik başvurusu yapabilirler.
Mevzuat ve Değerlendirmeler
5434 sayılı Kanuna tabi memurlar, 2008 yılı Ekim ayından önce kamu görevine başlamış olan bireylerdir. Bu kişiler için 5434 sayılı Kanun’un hükümleri geçerlidir. Emeklilik işlemleri, 5434 sayılı Kanun’un 39. maddesi ve 5510 sayılı Kanun’un geçici 4. maddesi çerçevesinde yürütülmektedir. Engelli olarak göreve başlayan bu memurların, en az 15 yıl hizmet süresine sahip olmaları durumunda emeklilik hakları doğmaktadır.
En az 15 yıl hizmet süresi bulunan bir memur, %40 oranında engelli olduğunu gösteren bir sağlık raporuna sahip olduğu takdirde, istediği zaman emeklilik başvurusunda bulunabilir. Ayrıca, bu durumdaki memurlar için Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan (SGK) ek bir belge talep edilmemesi gerektiği değerlendirilmektedir.
5510 sayılı Kanun’un geçici 4. maddesi gereğince, göreve başladıktan sonra alınan sağlık raporları da dikkate alınarak işlem yapılabilmektedir. SGK Sağlık Kurulu, memurun çalışma gücündeki kayıp oranını belirleyerek emeklilik şartlarını değerlendirmektedir. Eğer memurun kayıp oranı %50 ile %59 arasında ise, en az 5760 gün (16 yıl) hizmet süresi aranmaktadır. %40 ile %49 arasında bir kayıp oranı tespit edilirse, bu durumda en az 6480 gün (18 yıl) hizmet süresi gerekmektedir.
5510 sayılı Kanuna tabi olanlar için ise, 2008 Ekim ayından sonra memurluğa başlayan bireyler, ilgili Kanun hükümlerine uygun olarak engellilik durumlarına bağlı olarak emeklilik haklarını kazanabilirler. Göreve başlamadan önce %60 veya daha fazla engellilik durumu tespit edilenler, malullük aylığı alamazlar; ancak engellilik nedeniyle yaşlılık aylığına hak kazanabilirler.
Memur olarak göreve başlamadan önce engellilik durumu olanlar, en az 15 yıl sigortalı olmaları ve 3960 gün (11 yıl) prim ödemiş olmaları kaydıyla yaşlılık aylığına hak kazanabilirler. Eğer göreve başladıktan sonra %60 veya daha fazla engellilik durumu tespit edilirse, çalışma gücündeki kayıp oranına göre yaşlılık aylığına hak kazanma şartları belirlenir. Bu şartlar arasında; %50 ile %59 arasında bir engellilik oranı tespit edilirse en az 16 yıl sigortalılık ve 4320 gün, %40 ile %49 arasında bir oran tespit edilirse en az 18 yıl sigortalılık ve 4680 gün prim ödemesi gerekmektedir.
