İran Dışişleri Bakanlığı: Nihai Karar Henüz Alınmadı

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, İran ile ABD arasında savaşın sona erdirilmesine yönelik mutabakat metni hakkında açıklamalarda bulundu. Bekayi, anlaşmanın İran halkının çıkarlarını koruyacağına dair bir sonuca varılması durumunda bu bilginin kamuoyuna açıkça duyurulacağını belirtti. Ancak, şu an itibarıyla İran’ın bu konuda nihai bir değerlendirmeye ulaşmadığını ifade etti.

Bekayi, ABD’li yetkililerin tutumlarındaki belirsizliğin yeni bir durum olmadığını vurgulayarak, son bir buçuk yıl içinde Washington’dan gelen birçok çelişkili açıklamayı hatırlattı. İran’ın müzakerelere iyi niyetle katıldığını belirten Bekayi, diplomatik süreçte karşılaştıkları en büyük engelin ABD’nin tutarsız politikaları olduğunu kaydetti.

ABD’nin müzakereler devam ederken iki kez İran’a askeri saldırıda bulunduğunu ve birçok ihlalde bulunduğunu öne süren Bekayi, son iki ayda hem ABD’nin hem de İsrail’in ateşkesi defalarca ihlal ettiğini iddia etti. Son günlerde ABD’nin İran’ın güneyindeki altyapı tesislerine ve Sirik bölgesindeki su depolarına saldırdığını belirtti.

İranlı sözcü, Washington’un bir yandan diplomasi ve müzakerelerden bahsederken diğer yandan güç kullanma ve yasa dışı eylemlere başvurduğunu ifade etti.

Müzakere sürecinin İran açısından başından beri net olduğunu söyleyen Bekayi, mutabakat metninin büyük bölümünün tamamlandığını ancak ABD’nin sürekli yeni talepler ileri sürmesi ve pozisyon değiştirmesi nedeniyle sürecin aksadığını aktardı. Bekayi, ABD’nin dönem dönem İran’a makul olmayan talepler dayatmaya çalıştığını belirterek, İran’ın ne diplomasi alanında ne de sahada karşı tarafın baskılarına boyun eğmeyeceğini vurguladı. İran’ın kırmızı çizgisinin ülkenin milli çıkarları olduğunu söyleyen Bekayi, bu konuda herhangi bir taviz verilmeyeceğini ifade etti.

ABD’nin son dönemdeki askeri eylemlerinin diplomatik süreci olumsuz etkilediğini belirten Bekayi, arabulucuların temaslarının devam ettiğini ve hem Pakistan hem de Katar’ın bu konuda aktif rol oynadığını ifade etti. Katar Dışişleri Bakanı’nın danışmanının İran’a gelerek bazı konuları ele aldığını belirten Bekayi, buna rağmen ABD’nin eylemlerinin diplomatik süreci olumsuz etkilediğini kaydetti.

Bekayi, mutabakat metninin büyük ölçüde tamamlanmış olmasına rağmen ABD’nin çelişkili tutumlarının sürecin istikrarını bozduğunu söyledi. İran ile ABD arasında olası bir ön mutabakatın imzalanacağı tarih ve yer hakkında çıkan haberlerin ise şu anda sadece medya spekülasyonlarından ibaret olduğunu belirtti ve nihai sonuca ulaşılması durumunda kamuoyunun bilgilendirileceğini ifade etti.

Karar alma sürecinin İran’da açık ve belirli mekanizmalara dayandığını söyleyen Bekayi, ilgili kurumların mutabakatın her maddesini inceleyerek ortak bir sonuca ulaşması gerektiğini belirtti. Bekayi, “Şu an itibarıyla anlaşma konusunda nihai bir karara varılmış değil. Konu ilgili karar alma mercileri tarafından incelenmeye devam ediyor. Nihai değerlendirme yapıldığında kamuoyu resmi olarak bilgilendirilecektir.” dedi.

Hürmüz Boğazı’nın son durumu hakkında da bilgi veren Bekayi, İran ve İran Silahlı Kuvvetleri’nin güvenli deniz trafiğinin sağlanması için sorumlu davrandığını ancak ABD’nin son günlerdeki eylemleri nedeniyle bölgenin güvensiz hale geldiğini savundu. Bekayi, İran Genelkurmay Başkanlığı’nın mevcut koşullarda Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişin sağlanamayacağını açıkladığını ve bu nedenle boğazın tüm gemilere kapatıldığını bildirdi. Bu durumun tek sorumlusunun ABD’nin son günlerde İran’ın güneyindeki tesislere yönelik gerçekleştirdiği saldırılar olduğunu ileri sürdü.

Ayrıca bazı ticari gemilerin de saldırılardan etkilendiğini iddia eden Bekayi, üç Hint gemisinin zarar gördüğünü ve bazı Hintli denizcilerin hayatını kaybettiğini öne sürdü. Bu durumun uluslararası deniz taşımacılığı ve serbest ticaret açısından ciddi bir güvenlik sorunu oluşturduğunu ifade etti. Bekayi, savaşı sona erdirmeye yönelik mutabakat metninin İran halkının çıkarlarını koruduğu yönünde nihai bir sonuca varılması halinde bunun açık şekilde duyurulacağını yineleyerek, şu aşamada böyle bir nihai kararın henüz alınmadığını sözlerine ekledi.